Kiedy do logopedy? Profilaktyka i wstępna diagnoza wad wymowy.
Z dzieckiem należy udać się do logopedy gdy:
- dziecko mało i niechętnie wypowiada się,
- mowa jest realizowana z poszumem nosowym (dziecko mówi tak jak gdyby przez cały czas miało katar),
- w wieku około 3 lat:
- nie mówi,
- nie wypowiada samogłosek lub spółgłosek charakterystycznych dla mowy trzylatka.
- w trakcie mówienia język wystaje poza zęby,
- w wieku 4 lat:
-
- nie pojawiają się głoski (s, z, c, dz) lub dziecko wymawia je zmiękczając (ś, c, dź, ź) np. śanki - sanki,
- mowa jest niezrozumiała dla otoczenia,
- występują trudności z wypowiadaniem nawet niezbyt złożonych wyrazów, trudności z zapamiętywaniem i przypominaniem nazw (szczególnie sekwencji, pór posiłków, pór roku, miesięcy), trudności z zapamiętywaniem krótkich wierszyków i piosenek,
- w wieku 5 lat:
- nie potrafi wymawiać głosek szumiących (sz, rz, cz, dż) i mowa nadal jest niezrozumiała dla otoczenia; przekręca trudne wyrazy, pojawiają się błędy w budowanych wypowiedziach i błędy gramatyczne,
- myli nazwy podobne do siebie (zbliżone fonetycznie np.: tom - dom),
- ma trudności z podziałem wyrazów na sylaby,
- w wieku 6 lat:
- dziecko nie potrafi wypowiadać poprawnie wszystkich głosek,
- nie umie podzielić wyrazów na sylaby i głoski,
- czyta bardzo wolno, głównie głoskuje i nie potrafi złożyć wyrazu w całość, przekręca wyrazy, nie rozumie przeczytanych zdań,
- przy pierwszych próbach pisania powinny niepokoić, litery i cyfry pisane w złą stronę, zapisywane wyrazy od lewej do prawej strony,
- w wieku 7-9 lat:
- dziecko nadal ma wadę wymowy,
- przekręca trudniejsze wyrazy (przestawia sylaby, głoski lub upodabnia do siebie głoski w wyrazach np. puszysty - pusysty,
ma trudności z nazywaniem, zapamiętywaniem liter alfabetu, cyfr, - używa sformułowań niepoprawnych pod względem gramatycznym,
- bardzo wolno czyta (sylabizując lub głoskując), lub gdy czyta bardzo szybko, ale popełnia przy tym bardzo dużo błędów (dziecko zgaduje tekst),
- ma kłopoty podczas pisania z zapamiętywaniem kształtu rzadziej występujących liter (G, H, F, Ł),
- myli litery podobne pod względem kształtu, (t - ł - l, m - n), litery identyczne tylko położone inaczej w przestrzeni (p - b, d - g),
- popełnia bardzo dużo błędów podczas przepisywania tekstów,
- wykazuje trudności podczas pisania dyktand,
- nie potrafi zapisywać zmiękczeń,
- opuszcza, dodaje, przestawia, podwaja litery, dodaje sylaby.